Spodek ma 51 lat! Zobaczcie, jak wyglądały Katowice bez Spodka i jak budowano ten niezwykły obiekt

Katowice bez Spodka? Trudno sobie to dzisiaj wyobrazić. A tak miało być! Na szczęście zbudowano go w centrum miasta i dzisiaj jest ikoną Katowic. Zobaczcie, jak wyglądał ten teren bez tej niesamowitej budowy i jak powstawała konstrukcja Spodka.

Katowicka ikona, Spodek, ma już 51 lat. Został otwarty 8 maja 1971 roku, jak obyczaj PRL-owski nakazywał, w jakieś święto, w tym przypadku Dzień Zwycięstwa.

Przeczytaj też: Robert Konieczny o Spodku: "Gwiezdne wojny", koncert Lady Pank i ikona Katowic

Powstał w miejscu, gdzie była hałda pohutnicza i zabudowania dawnego folwarku, które mimo wdzięcznej nazwy "Dwór Marii", pod koniec lat 50. XX wieku były zaniedbane i zrujnowane.

Hala o wizjonerskiej konstrukcji

Właśnie w tym okresie padł pomysł zbudowania w Katowicach hali widowiskowo-sportowej z prawdziwego zdarzenia. Szczególnie do tej idei zapalił się ówczesny wojewoda śląski, generał Jerzy Ziętek. Ogłoszono oficjalny konkurs. Wygrał go zespół projektantów z warszawskiego Biura Studiów i Projektów Typowych Budownictwa Przemysłowego, w składzie: Maciej Gintowt i Maciej Krasiński. Wbrew nazwie Biura, projekt Hali Widowiskowo-Sportowej, jaki zaproponowali projektanci, nie był typowy. Wymyślili konstrukcję, która na oko przeczyła zasadom fizyki i wyglądała jak olbrzymi latający talerz. Od razu przylgnęła do niego nazwa Spodek, i tak już zostało.

Ale pomysły architektów zdałyby się na nic, gdyby nie geniusz autora niecodziennej konstrukcji hali, Wacława Zalewskiego, który miał na koncie również projekt utrzymanego w stylu brutalizmu dworca PKP w Katowicach i Supersamu w Warszawie.

Jednak pierwotnie hala miała stanąć na terenie Wojewódzkiego Parku Kultury i Wypoczynku w Chorzowie. Później był pomysł zbudowania jej w Rowie Wełnowieckim. Jednak generał Ziętek, zobaczywszy wizjonerski projekt hali, zdecydował o przydzieleniu jej bardziej prestiżowego miejsca, między Śródmieściem Katowic a Koszutką, niedaleko Rynku.

Stalowa konstrukcja kopuły Spodka waży 300 ton

Budowa Spodka odbywała się w latach 1964-1971. Przerwano ją na ponad rok z powodu podejrzeń o błędy konstrukcyjne, których nie potwierdzono. Zanim otwarto halę główną, w 1969 roku zaczęła działać mniejsza hala lodowiska.

Spodek jest jednym z pierwszych w skali światowej obiektów z dachem zrealizowanych w koncepcji tensegrity. Ważąca 300 ton stalowa konstrukcja kopuły jest połączona z zewnętrznym stalowym pierścieniem za pomocą 120 lin nośnych w formie prętowo-cięgnowych kratownic, na których osadzono pokrycie dachowe. Pierścień dachowy jest dodatkowo pochylony w poziomie o prawie 6 stopni. Dzięki temu ma się wrażenie, jakby hala szykowała się do odlotu.

Hala miała kosztować 200 mln zł, jednak ostateczny koszt - skąd my to znamy? - wyniósł aż 800 mln zł.

Spodek był areną niezliczonych wydarzeń kulturalnych i sportowych. Nieco starsi mieszkańcy Katowic pewnie pamiętają sytuacje, gdy hala zmieniała się w olbrzymie kino na 7 tysięcy widzów. Wystąpiły tu takie gwiazdy muzyki jak Metallica (1987 rok), Deep Purple (1996 r.), The Cure (1996 r.), Rammstein (2005, 2009), Pearl Jam (2000 r.), Depeche Mode (2006 r.). Odbywał się tu też festiwal rockowy Odjazdy.

ZOBACZ TEŻ:

Katowice Jurand Jarecki26

Może Cię zainteresować:

Genialne kolorowe zdjęcia Katowic z lat 60. i 70. Z teki architekta Juranda Jareckiego, który pokochał to miasto

Autor: Katarzyna Pachelska

17/04/2022

Spółdzielczy Dom Handlowy Zenit Katowice

Może Cię zainteresować:

SDH Zenit - powiew luksusu w Katowicach. Tak się robiło zakupy w czasach PRL. Zobaczcie nigdzie nie pokazywane wcześniej zdjęcia

Autor: Katarzyna Pachelska

28/04/2022

Subskrybuj 24kato.pl

google news icon

czytaj więcej:

Kamienice na Mariackiej

Ulica Mariacka jak z Wenecji, Amsterdamu lub Wiednia

Policja Województwa Śląskiego na archiwalnych zdjęciach z Katowic

Policja Województwa Śląskiego na archiwalnych zdjęciach

Spodek dzis

Wszystko, co chcielibyście wiedzieć o budowie Spodka

56 NOSPR z wegla 1

Bryła węgla, bryła lodu... Tak mógł wyglądać katowicki NOSPR

Okładka ksążki "Po tej stronie był równiez człowiek"

Przystanek Historia: o pomocy Ślazaków Żydom podczas wojny

Koncepcja zagospodarowania miejskiego terenu przy KTW

Podium ze schodami powstanie przy biurowcach .KTW

Spodek

50-lecie Spodka. Co planuje miasto?